• Sector ecoloxista, sindicatos, persoas expertas en saúde, científicas e representantes políticas e da sociedade civil, reunidas nun encontro virtual de dúas xornadas, conclúen que o Proxecto de Lei de Residuos e solos contaminados que o Goberno quere aprobar nas próximas semanas necesita moita máis ambición.
  • A Alianza Residuo Cero, organizadora do evento, pide ao Goberno unha maior escoita á cidadanía e anota como clave a urxencia de impulsar un uso racional dos nosos recursos, así como colocar a prevención de residuos, a reutilización e a responsabilidade ampliada do produtor como piares fundamentais para a nova política que se debería estar a impulsar desde o Executivo.

A poucas semanas de que o Proxecto de Lei de Residuos e solos Contaminados se presente no Consello de Ministros, a Alianza Residuo Cero, da que Amigos da Terra formamos parte, co apoio da European Environmental Bureau (EEB), desenvolveu dúas xornadas de debate baixo o título ‘Reflexions sobre a nova Lei de Residuos en España’.

Entre as persoas asistentes atopábanse representantes políticos nacionais como Hugo Morán, Secretario de Estado de Medio, e Juantxo López Uralde, Deputado e presidente da Comisión de Transición Ecolóxica e Reto Demográfico, representantes de autonomías como Baleares ou Cataluña, así como de municipios como Barcelona ou Valencia. Así mesmo, acudiron membros de movementos ecoloxistas como Mocidade polo Clima, Extinction Rebellion e a Rede Ecofeministas, xunto a sindicatos e representantes da pequena e mediana empresa entre outros sectores.

Das principais conclusións do encontro, que foi cualificado como moi exitoso por parte dos organizadores e asistentes, a Alianza Residuo Cero destaca a priorización da prevención e reutilización de residuos e a necesidade de asegurar o cumprimento da responsabilidade das empresas como a base lexislativa necesaria para acelerar a transición cara á circularidad e a implementación de políticas que acaben co concepto lineal de fabricar-usar-tirar.

Neste último sentido, diferentes voces coincidiron en sinalar á presión da industria como un dos principais obstáculos para desenvolver unha lexislación ambiciosa. Sebastià Sansó, Director Xeral de Residuos e Educación Ambiental do Goberno de Baleares, destacou que quen se opuxo a incluír obxectivos de redución ambiciosos na Lei de Residuos balear “seguen empregando todo tipo de estratexias, incluídas xudiciais, para obstaculizar a súa implementación”. E Juantxo López Urralde, presidente da Comisión de Transición Ecolóxica e Reto Demográfico lamentou: “A cidadanía elixiunos para poñer en marcha medidas que supoñan un cambio real. É un drama que en España as cousas sexan tan difíciles por culpa da nosa tradición caciquil”.

Para Charo Morán, relatora convidada no evento e membro da cooperativa Garúa e responsable de consumo de Ecoloxistas en Acción: “hai que deixar de enviar á cidadanía a mensaxe de que os residuos son inevitables e inherentes á nosa produción e consumo”.

Entre as medidas máis concretas e imprescindibles para a nova Lei de Residuos, varias persoas expertas subliñaron a necesidade de obxectivos de redución de residuos en orixe, a limitación aos plásticos dun só uso, a reutilización de todo tipo de produtos, a eliminación da toxicidade dos envases na alimentación, a xestión da materia orgánica a través de modelos descentralizados como compostaxe doméstica ou comunitaria, e a implantación dun sistema de depósito para os envases de bebidas.

«A reutilización non só supón o aforro de recursos naturais senón que crea empregos de calidade, que é un dos obxectivos prioritarios a nivel europeo» afirmaba Nati Yesares, representante de Asociación Española de Recuperadores de Economía Social e Solidaria.

“Sen xestionar ben os biorresiduos é imposible que alcancemos os obxectivos establecidos pola Unión Europea”. asegurou Francesc Giró, Director de Planificació Estratègica na Agència de Residus de Catalunya onde xa levan 25 anos desenvolvendo a compostaxe descentralizada “Cun contedor en rúa e un sistema de recollida non é suficiente, necesítase participación cidadá e sobre todo vontade política”.

“A Lei de Residuos ten que incluír o Sistema de Depósito. Punto” afirmou con rotundidade Uralde. «En Bruxelas, non se discute se haberá ou non Sistemas de Depósito, senón cando e como se poñerán en marcha” engadiu Joan Marc Simon, director de Zero Waste Europe.

Por parte do Ministerio de Transición Ecolóxica e Reto Demográfico, o Director Xeral de Calidade e Avaliación Ambiental, Ismael Aznar, recoñeceu que o Estado español está moi lonxe de cumprir cos obxectivos en materia de prevención, redución e reutilización e adiantou que espera que o Proxecto de Lei incorpore medidas neste sentido como o canon á vertedura e a incineración.

“Co marco de residuos seguimos facéndonos as mesmas preguntas que fai quince anos; non avanzamos ao ritmo que marca a emerxencia climática e de recursos que abordamos”, afirmou Alodia Pérez, deputada da Asemblea de Madrid por Máis Madrid.

Para finalizar o evento, o Secretario de Estado de Medio Ambiente Hugo Morán sinalou a xestión dos residuos como clave para enfrontar a emerxencia climática e ambiental. A Alianza Residuo Cero insistiu ao Goberno na necesidade de impulsar unha maior ambición na Lei de Residuos e Chans contaminados aliñada co que a cidadanía está a demandar para que realmente enfronte esta crise climática, ambiental e de residuos.